برو به محتوای اصلی

بهترین راهکارها برای کنترل خشم و عصبانیت چیست؟

۱

من کجام؟ اینجا کجاست؟

در جواب‌کو می‌تونید در مورد هر موضوعی سوال کنید، به سوالای بقیه جواب بدید و تجربتون رو به اشتراک بگذارید!

حمیده نجفی
حمیده نجفی ، روانشناس بالینی

خیلی مواقع خشم احساس اصلی شما نیست و یک واکنش ثانویه در لایه‌های زیری ترسه که داره خودشو به شکل دیگری نشون میده. بهترین راه کنترل خشم برای همیشه اینه که خودمون رو بهتر بشناسیم.

من الان چرا عصبانیم؟ از چی عصبانیم؟ اصلا شناخت من رو به درک درستی از خودم و ترس‌هام میرسونه؟ باعث میشه با شدت کمتری و به مرور، کمتر عصبانی بشم و نهایتا اینکه یاد بگیرم خشمم رو مدیریت کنم. یکبار در زندگی و یکبار برای همیشه کنترل خشم رو آموزش ببینم. در جامعه‌ای که مردم آستانه تحملشون پایین آمده و با یک بوق زدن شروع به فحاشی میکنن و مشکلات مردم بسیار بسیار زیاده، لزوم کلاسای کنترل خشم از پیش دبستان تا دانشگاه‌ها واقعا احساس میشه.

من در مدرسه‌ای دولتی و شلوغ به طور داوطلبانه، کلاسهای کنترل خشم برای بچه‌ها گذاشتم و نتیجه واقعا برای خودم شگفت‌انگیز بود که بچه‌ها بعد از آموختن مهارت‌ها چقدر در مواقع عصبانیت راه حل دارن و خلاقیت به خرج میدن. در مواقع خشم هوای هم رو دارن چون میدونن درون اون فرد داره اتفاقاتی میفته که الان باید کمکش کرد. با انواع بازی و نقاشی و داستان به راه حل‌های جالبی میرسن و جالبتر اینکه آموخته‌ها رو سریعا اجرایی میکنن:

  • نفس‌های عمیق
  • ترک کردن محل
  • رفتن تا حیاط و نوشیدن آب و برگشتن
  • نقاشی کردن احساسشون
  • نوشتن نامه به کسی که ازش عصبانین و توضیح اینکه چه کاری حال آنها را بهتر خواهد کرد
  • انجام دادن ده حرکت کششی و ریلکسی و...
  • اجتناب از کارهایی که میدونن اونها رو به نقطه خطر میرسونه

کاش ما هم در حد دانسته‌های خودمون در مرحله عمل اقدام کنیم.

۱۲
میلاد معافی
میلاد معافی ، توسعه‌دهنده جاوا

به نظرم هر فردی باید راه کنترل خشم مخصوص خودش رو پیدا کنه. ولی اون راه می‌بایست خیلی سریع و راحت قابل اجرا یا در دسترس باشه. به طور مثال اگه کسی خشم خودش رو با گوش کردن به موسیقی یا سیگار و امثالهم کنترل کنه، به نظرم اگر اون ابزارهای لازم رو اون موقع در اختیار نداشته باشه ممکنه بیشتر از چند لحظه قبل پرخاشگر بشه.

۸
نیلوفر رعدپارسا
نیلوفر رعدپارسا، دانشجوی طراحی صنعتی

برای عصبانیت آنی، تغییر نگرش سریع و لحظه‌ای و حواس خویش را از موقعیت پرت کردن مهارت‌هایی است که با تمرین میشه بدست آورد. برای خشم‌هایی که در بازه زمانی طولانی‌تری شکل می‌گیرند اتورایتینگ تکنیک بسیار موثری است. اتورایتینگ برای مقابله با مشکلات دیگر و همچنین بالا بردن بهره‌گیری از کارکرد مغز خیلی به کار گفته میشه. برای کنترل خشم و رهایی از خشم‌های فرو خورده (که خود این نوع خشم‌ها بعد از مدتی از کوره در رفتن‌های آدم‌ها رو زیاد می‌کند) موثر هست.

خود سانسوری و وجود حرف‌های ناگفته‌ی زیاد آدم‌ها رو در تصمیم‌گیری در شرایط بحرانی پرتنش‌تر می‌کنه.

۷

پاسخ این سوال بستگی به روحیات و موقعیت شما داره.

برای مثال، اگر در محیط کاری از نتیجه‌ای که بدست آمده عصبانی شدید، راهکارش مشورت گرفتن و صحبت کردن برای بهبود وضعیت و جلوگیری از تخریب بیشتر موقعیت موجود هست. 

اگر در موقعیتی بودید که روحیات شما مورد حمله قرار گرفت و یا از خبری که به شما رسیده عصبانی شده‌اید، باید کظم غیظ کند.

راه‌های فروبردن خشم و عصبانیت در هر شخص متفاوته: 

  • بستن چشم و نفس عمیق کشیدن 
  • خروج از محیط 
  • سرگرم کردن به کاری در یک موقعیت دیگر و البته شلوغ (این کار باعث میشود در محیط شلوغ نتوانید پرخاشگر باشید و از سرعت خشم شما جلوگیری میشود)
  • دوش سرد گرفتن 
  • تماس با والدین و یا کسانی که مرحم شما هستند
  • بازی کردن با کودکان 
  • اگر تنها هستید و باز هم تاکید میکنم در تنهایی، شکستن اشاء بی‌ارزش 
  • و...

هر شخص باید متناسب با موقعیت و روحیه خود اقداماتی که میداند برای او مناسب هست را انجام دهد.

و اما نگاهی بندازیم به آیات قرآن در خصوص کظم غیظ: 

«الَّذِینَ یُنفِقُونَ فِی السَّرَّاء وَالضَّرَّاء وَالْکَاظِمِینَ الْغَیْظَ وَالْعَافِینَ عَنِ النَّاسِ وَاللّهُ یُحِبُّ الْمُحْسِنِینَ»: همانا که در توانگری و تنگدستی، انفاق می‌کنند و خشم خود را فرو می‌برند و از خطاهای مردم درمی‌گذرند و خداوند نیکوکاران را دوست دارد. 

۷
شهاب سیاوش
شهاب سیاوش ، طراح گرافیک و موسس فروشگاه فونت سیاوش

کنترل خود عصبانیت و لحظهٔ پیش اومدنش احتمالن خیلی دشواره. اما به نظرم اون چیزی که مهمه، سعی در گوش دادن به حرف دیگران و طرف مقابل و دیدن مسائل از دید دیگران هست. این یکی از نشانه‌های هوش هست. بیشتر عصبانیت‌ها از تعصب و یکسونگری ناشی می‌شه. این که همیشه حق با منه. این که گروه من، حزب من، عقیدهٔ من، دیدگاه من همواره درسته و کسی که اون رو به چالش بکشه حتمن کینه و دشمنی‌ای با من داره. اگه ذهن برای پذیرش حرفهای مختلف و متناقض با باورهای شخصی داغ نکنه، احتمالا عصبانیت هم خیلی کم می‌شه.

۷

۱. ترک محل یا فراموش کردن موضوع

۲. انجام یه کار دم دستی که باعث آرامشه همیشه

برای من تماشای فیلم و نشستن پای لپ‌تاپ!

۶
سیامک
سیامک، ۲دنبال‌کننده

نظام باورهای فرد خشمگین، ایرادهای اساسی دارد که نه تنها با یک نفس عمیق نمی‌تواند آنرا کنترل کند، بلکه بعد از چند سال صبوری هم بالاخره به نحوی خشم خود را بروز خواهد داد.

من خودم فرد بسیار خشمگین و عصبانی بودم، از دعوا در خیابان گرفته، تا حتی در خانه.

فرد خشمگین نیاز به ساعتها مشاوره دارد، برای من بیش از 16 ساعت طول کشید. نوشته‌های من در این برنامه بالغ بر 24 صفحه آ4 است.

در قسمتهایی از برنامه کنترل خشم، بشدت برای خودمان متاسف می‌شویم که اینقدر غیر واقع‌بینانه با مسائل روبه رو می‌شدیم.

پیشنهاد من استفاده از برنامه مدیریت خشم و عصبانیت دکتر هلاکویی است که در این لینک ۳۲وجود دارد.

۲