برو به محتوای اصلی

رضا هاشمی
رضا هاشمی
۳۲۲
مهندس ارشد معماری کامپیوتر

از اولین ها در وب فارسی هستم و از افتخاراتم نخستین خدمات وبلاگ فارسی (پرشین بلاگ) و مجموعه خدمات وابسته آن از جمله بزرگترین خدمات تبلیغات اینترنتی است که نقش اصلی در وبلاگ نویسی  و توسعه زبان فارسی در اینترنت و رونق کسب و کار های آنلاین در اینترنت ایران داشت. بخشی از بهترین سالهای عمرم صرفش شد.

 خیلی به ایران علاقمندم. زمینه های مختلف و متنوع از فنی تا کسب و کار را تسلط دارم. از برنامه نویسی و مهندسی زیرساخت و امنیت و شبکه و فناوریهای نوین ابری تا زیر و بم های کسب و کار آنلاین  تجربیاتی است که در طول چندین سال فعالیت حرفه ای و مستقل در ایران کسب کردم.

 در سه سال قبل از مهاجرتم  تلاش بسیاری برای انتقال تجربه و‌ رونق استارتاپهای ایرانی داشتم. صدها ساعت به عنوان مربی در رویدادهای استارتاپ ویکند و دوره های مربیگری مختلف از قبیل  next و lsm و اولین رویدادهای مختلف داخلی و خارجی که تلاشی بود برای غنی شدن این فضا برای رویایی بزرگتر تا گرفتاریهایی که با آنها روبرو شده بودم بر سر نسل های بعدی نیاد. سعی می کنم با نسل های بعدی ارتباطات خوبی بر قرار کنم. 

 خوشبختانه یا متاسفانه خیلی خوب فعالان فضای وب و پیشینه هایشان را می دانم.  آدم رک و بی رو در وایستی هستم.  نگاه حقیرانه و خود محور و اشرافی آدمها را زیر سوال میبرم. رخداد های ایران را به دقت تعقیب میکنم. نهایتا برای اینکه به خودم بدهکار نباشم البته با دلی پر امید از ایران رفته ام.

 برای ادامه تحصیلات عالی به استرالیا رفتم. در سیدنی اقامت دارم. در حال حاضر پیمانکار و مشاور فنی شرکتها هستم در زمینه خدمات ابری آمازون و چرخه های نوین مهندسی نرم افزار هر ماه ممکنه در دو سه تا شرکت بزرگ باشم. تجربه های خیلی خوبی هم اینجا کسب میکنم و این شیوه کار را دوست دارم. عنوان کاریم به عنوان تحصیلی سابقم در ایران خیلی نزدیک شده مهندس ارشد معمار سیستم ها. خلاصه.

ملالی نیست جز گم شدن گاه به گاه خیالی دور،

که مردم به آن شادمانی بی‌سبب می‌گویند

با این همه عمری اگر باقی بود

طوری از کنار زندگی می‌گذرم

که نه زانوی آهوی بی‌جفت بلرزد و

نه این دل‌ناماندگار بی‌درمان!

آیا از رضا هاشمی سوال دارید؟

همین الآن عضو شو و به صورت ناشناس یا عمومی سوالتو از رضا هاشمی بپرس!

رضا هاشمی
رضا هاشمی ، مهندس ارشد معماری کامپیوتر

وقتی فشار بیش از حد معمول به عضلات میاد تغییراتی در بافت آنها ایجاد میشه که تا حدی به پارگی‌های مویرگی و بافتی ربط داره اما اهمیت خاصی نداره چون لازمه این کار است. بدن مجددا ترمیم و بازسازی میکنه و بخشی از فرآیند تقویت و تولید و رشد عضلات بعد از بدن سازی است.

رضا هاشمی
رضا هاشمی ، مهندس ارشد معماری کامپیوتر

فیلم و کتاب پدرخوانده (فیلم اثر فرانسیس فورد کاپولا  از رومان ماریو پوزو):
بهش پیشنهادی میکنم که نتونه رد کنه!

اول اینجور به نظر میاد که قراره پول زیادی بهش بده اما وقتی سر جدا شده اسب محبوب و گران‌قیمت طرف را شب در تخت خوابش میگذارند ابعاد موضوع روشن میشه.

کتاب ۱۹۸۴ (اثر جرج اورول ترجمه‌های مختلف - صالح حسینی):
عقل به آمار نیست.

با این معنی که مهم نیست چند درصد مردم چگونه فکر میکنند. فکر سلیم با آمار عوض نمیشه. ماجرای کتاب درباره حکومتی زورگو است که کنترل همه ابعاد زندگی مردم را در دست میگیرد.

رضا هاشمی
رضا هاشمی ، مهندس ارشد معماری کامپیوتر

سریال ایرانی دایی جان ناپلئون را هم در کنار سایر پیشنهادات در نظر بگیرید.

رضا هاشمی
رضا هاشمی ، مهندس ارشد معماری کامپیوتر

در حال حاضر اغلب کشور‌ها در حال ایجاد تغییرات در قوانین مرتبط با رمز ارز‌ها هستند. بنابراین به نسبتی که این فعالیتها در کشوری با رونق همراه است به همان نسبت هم قوانین بیشتر و پیشرفته تری تدوین شده است. سه کشور اصلی آمریکا و ژاپن و کره جنوبی هستند. اینکه کدام قوانین بهترین دارند بستگی به جایگاه شما دارد.

اگر از جایگاه دولتی و قانونی و سرمایه گذاری به موضوع نگاه کنید بهترین قوانین آنهایی هستند که جلو پولشویی را بگیرند و همچنین قابل نظارت و در صورت امکان اخذ مالیات بر درآمد باشند و در عین حال امنیت سرمایه گذاری را فراهم کنند. 

اگر از جایگاه کسب و کار مبتنی به رمز ارزها و احتمالا مجری ICO به موضوع نگاه کنید بهترین کشورها آنهایی هستند که قانون محدود کننده کمتری دارند و دست شما برای جابجایی پول و اخذ درآمد و اجرای ICO باز است و در عین حال رمز ارزها در آنها به اندازه کافی رونق دارد.

در هر حالت اینکه شما از نظر قانونی تابع قوانین چه کشوری حساب می‌شوید تاثیر مستقیم دارد.

رضا هاشمی
رضا هاشمی ، مهندس ارشد معماری کامپیوتر

به طور خلاصه پاسخ مناسب عرضه و تقاضا است. اما اینکه چه چیزی در نسبت عرضه و تقاضا تاثیر دارد پاسخ مفصل تری دارد. نرخ تورم. درآمدهای ارزی کشور. سیاستهای بانک مرکزی در کنترل تورم و یا کنترل عرضه و تقاضا. شرایط سیاسی و اقتصادی داخلی و جهانی. میزان سرمایه گذاری خارجی. هزینه‌های نظامی. بدهی.

رضا هاشمی
رضا هاشمی ، مهندس ارشد معماری کامپیوتر

برای پاسخ من دو فرض مختلف میکنم:

۱) استارتاپ هنور در مراحل ابتدایی است و تعداد کارمندان محدود و از نظر شرکتی کوچک است:

در این حالت استارتاپ شرکتی فاقد ساختار سلسله مراتبی و سازمانی پیچیده است و بیشتر برای داشتن هویتی حقوقی اقدام به ثبت شرکت کرده است و مدیر عامل از نظر حقوقی صاحب امضا و از نظر اجرایی نماینده گروه موسسین در مذاکرات رسمی شرکت و مجری تعهدات است و از نظر استارتاپی بیشتر مدیر محصول است ولیکن به طور همزمان چندین نقش دارد. (‌فنی و کسب و کار و غیره)  

۲)استارتاپ مراحل اولیه را پشت سر گذاشته و به  بلوغ رسیده و در جستجوی رشد همه جانبه و تحقق آرمانها است:

در این حالت  هیات مدیره  که عموما متشکل از موسسین و نمایندگان سرمایه گذاران جسورانه است تعیین میکند که مدیر عامل چکار کند. مدیر عامل  برای رسیدن به خواسته‌های مختلف بایستی برنامه ریزی دقیق و زمان سنجی مناسب داشته باشد. نفر اصلی در تصمیم گیری‌های مختلف اجرایی شرکت است و مدیر محصول و مدیر تیم فنی و مدیر بازاریابی و کسب و کار به وی گزارش میدهند.

رضا هاشمی
رضا هاشمی ، مهندس ارشد معماری کامپیوتر

کار با استارتاپ‌ها معمولا پولش بیشتر است. هم کوتاه مدت و هم بلند مدت. چون استارتاپ‌ها مخصوصا وقتی سرمایه جذب کرده باشند باید بهترین آدم‌ها را جذب کنند و با نیروی محدود کار بزرگی را انجام دهند. اگر استارتاپی چنین نیست و آینده جذابی ترسیم نمیکند، باید با سایر گزینه‌ها به خوبی مقایسه کرد و آگاهانه تصمیم گرفت.

رضا هاشمی
رضا هاشمی ، مهندس ارشد معماری کامپیوتر

آرزوهای کوچک و تنبلی (یا راحت طلبی) و اعتماد‌به‌نفس کم. به نظرم بزرگترین سرمایه یک استارتاپ رویای بزرگ آن است و باید در جستجوی تغییر بزرگ و اثر‌گذاری و به قول رایج Disrupt در ابعاد ملی و جهانی باشد و برای آن  شبانه روزی تلاش خستگی‌ناپذیر کند. رویای بزرگ روح بزرگ هم می‌خواهد. وقتی موسس استارتاپ از ابتدا دنباله‌رو دیگران باشد و نه مطالعه داشته باشد و نه سواد فنی یا کسب و کار و نه تصور واقعی از توانایی‌های خودش و هدفش از کار و زندگی و نه میل به تحمل سختی داشته باشد نمی‌تواند کار بزرگی انجاد دهد.

رضا هاشمی
رضا هاشمی ، مهندس ارشد معماری کامپیوتر

در این مورد می‌توانم کتاب بنویسم. سه تا از مواردی که به نظرم می‌رسد:

۱. جذب سرمایه از سرمایه‌گذار، بر خلاف تصور عمومی، چندان کمک زیادی به ما نکرد بلکه مشکلاتمان را چند برابر کرد. ما موسسین عموما متخصصین فنی و حداکثر کسب و کار هستیم و از بازی قدرت و سرمایه و قوانین شرکت‌ها سررشته‌ای نداریم. بهترین شیوه رشد، اتکا به سرمایه‌های شخصی و کاهش هزینه‌ها و اتکا به درآمد استارتاپ (Bootstrapping) است.  با کاپیتالیستی شدن فضای استارتاپی ایران هزینه‌های ورود هر چه می‌گذرد بیشتر می‌شود و باید هنگام بستن قرارداد اولیه  (Term sheet) برای جذب سرمایه آگاهی داشت و مشاوره گرفت. خوشبختانه فرهنگ رایج سرمایه گذاری به مراتب نسبت به گذشته رشد کرده است.

۲. نباید به خاطر منافع بلند مدت در مقابل رفتار اشتباه هم‌موسسین کوتاه آمد و یا به روی آنها نیاورد. به نظرم تواضع فنی و‌علمی و تجربی و کمک به شرکا با این تصور که در نهایت موجب نفع بزرگتری می‌شود برای من بسیار مضر بوده است. شرکا بعد از مدتی دچار توهم می‌شوند و جایگاه خودشان را گم می‌کنند و در صورت داشتن سهام کافی موجب انحراف شرکت و تصمیم‌های غلط ناشی از غرور و کم سوادی و یا طمع می‌شوند. به آدمهایی که توانایی‌های مشخصی دارند باید در محدوده توانایی‌شان قدرت و اختیار داد. کسی  که برنامه‌نویس خوبی است باید برنامه‌نویس بماند. نمیتواند مدیر شود مگر آموزش کافی ببیند. حتی به عنوان عضو هیات مدیره باید وزن کمتری در موارد غیر تخصصی به نظراتش داد و با بحث و جدل مانع تصمیم گیری‌های شورایی اشتباه با رای اکثریت شد. 

۳.جذب نیروی اضافه بر نیاز و هزینه‌های اضافه و بکارگیری افراد ناکارآمد و غیر قابل اعتماد. نباید ایجاد فضای باز و دوستانه زمینه اعتماد اشتباه به شرکا و سهامداران و همکاران را ایجاد کند. آدم‌ها به مرور زمان عوض می‌شوند و خیلی‌ها جنبه رشد و یا توان ‌ذهنی و روحی تغییرات بزرگ و تصمیم‌های مهم را ندارند. مخصوصا سرمایه‌گذار معمولا از گروه سنی بزرگتر است و حداقل برای من احترام به بزرگتر اهمیت دارد. ولیکن همین میتواند زمینه‌ساز سو استفاده شود و با معرفی اشخاص مختلف انتظارات ویژه داشته باشد. جلوی اشتباه را از ابتدا باید گرفت.  

رضا هاشمی
رضا هاشمی ، مهندس ارشد معماری کامپیوتر

رقیق شدن سهام یا Dilution اگر فقط به معنی سهم به همان نسبت کمتر از یک کیک بزرگتر بود مشکلی نداشت. مساله اصلی آنجاست که افزایش سهام یکی از روشهای سهامداران بزرگ برای کسب سهم و سود و نفوذ بیشتر و کاهش قدرت سهامداران کوچکتر و موسسین و حتی حذف آنها است.

وقتی افزایش سهام (جذب سرمایه) به دلایل واهی و بدون نیاز واقعی در جلسه سهامداران تصویب شود و یا ناشی از ریخت و پاش و هزینه‌های تحمیلی بی جا باشد اولین مشکلی که موسس یا سهامدار کوچک با آن روبرو است نداشتن پول برای خرید سهام است. بنابراین یا باید وام بگیرد و بدهکار شود که در نهایت به سود سرمایه‌گذار است و یا اینکه از قدرت خود کم کند. این موضوع بهانه ای هم  برای تصویب ارایه سهام با قیمت تخفیفی زیاد برای سهامداران فعلی و مدیران است که آن هم نوع دیگری از رقیق شدن سهام است.

 به عبارتی سهام به قیمت واقعی عرضه نمی‌رشود و بنابراین پول کمتری با افزایش سرمایه جذب شده در حالیکه سهام بیشتری عرضه شده و ارزش واقعی هر سهم کمتر می‌شود. هر چند ممکن است هزینه آن از جیب سرمایه گذار خرد (مثلا در مورد سهامداران عادی شرکتهای سهامی عام در بازار بورس) جبران شود و سهام افت قیمت نداشته باشد.

نوع دیگری از رقیق کردن سهام وقتی است که سرمایه گذار اولیه در قرارداد خود با موسسین نوعی تخفیف ویژه در مراحل بعدی سرمایه گذاری برای خود شرط کرده باشد. برای مثال از ابتدا شرط کند که در مرحله بعدی سرمایه گذاری  نسبت سهام خود را حفظ می‌کند بدون آنکه به همان نسبت مشارکت سرمایه با قیمت رایج سهام کند و یا اینکه مطالبه سهام ارزانتر یا قیمت پایه میکند که در نهایت به رقیق‌تر شدن سهام و افزایش سهام شرکت با تناسب کمتر با ارزش واقعی شرکت منجر می‌شود. 

نوع دیگر رقیق‌تر شدن سهام وقتی است که نیاز فوری به پول وجود دارد و به خاطر نبودن بستر جذب سرمایه مجبور می‌شوید که یک بسته سهام سفارشی و با تخفیف زیاد به یک سرمایه گذار ارایه کنید که آن هم در نوع خود سهام را رقیق می‌کند.

در کل بازی اصلی سرمایه گذاران در لابلای خطوط قرار داد اولیه و در مرحله بعدی سرمایه گذاری‌ها رخ می‌دهد. یکی از شیوه‌های جلوگیری از آن توجه به سهام ممتاز است. به گونه‌ای که موسسین بتوانند قدرت تصمیم گیری خود را با داشتن سهام ویژه حفظ کنند.

رضا هاشمی
رضا هاشمی ، مهندس ارشد معماری کامپیوتر

موثرترین شکل معرفی برای خدمات محتوا محور به شیوه‌ای است که وفادارترین کاربران را ایجاد کند. تجربه شخصی من این است که بهترین مکان معرفی در صفحات شخصی کاربران و از طریق بازاریابی سینه به سینه (Gorilla Marketing)  است. روشهای مختلفی برای این شیوه معرفی وجود دارد و هدف نهایی کسب اعتماد و ورود به قلب مخاطب است. ایجاد فضای احترام متقابل با کاربران و ارتباط با لحن دوستانه و پاسخگویی سریع به مشکلات در کنار مصاحبه با رسانه‌ها بدون اشاره به کارکرد استارتاپی و تاکید بر ویژگیهای فرهنگی و اجتماعی خدمات به نظرم موثرند.

رضا هاشمی
رضا هاشمی ، مهندس ارشد معماری کامپیوتر

 مورد عجیب بنجامین باتن۲۶ با نام اصلی  The Curious Case of Benjamin Button۵۸  برای من غمگین‌ترین فیلمی بود که دیدم.

رضا هاشمی
رضا هاشمی ، مهندس ارشد معماری کامپیوتر

 یادش به خیر بازی آخرین نینجا (The Last Ninja)۳۰ روی کمودور ۶۴ و River Raid۲۸ روی کنسول بازی آتاری ۲۶۰۰.

رسیدیم به آخرش!