برو به محتوای اصلی

منظور از Dilution در قرارداد‌‌های سرمایه‌گذاری چیست؟

۱

من کجام؟ اینجا کجاست؟

در جوابکو می‌تونید در مورد هر موضوعی سوال کنید، به سوالای بقیه جواب بدید و تجربتون رو به اشتراک بگذارید!

ناصر غانم‌زاده ، مدیر شرکت سرمایه‌گذاری جسورانه اُپاتان

به طور معمول، سرمایه‌گذاری با خرید سهام فرق دارد. سرمایه‌گذاری از نوع افزایش سرمایه است و طی این فرآیند، رقیق‌شدن (Dilution) رخ می‌دهد.

بدین معنی که درصد صاحبان کنونی (پیش از سرمایه‌گذاری) سهام شرکت، بر اساس درصدی که سرمایه‌گذار به دست می‌آورد، رقیق (کم) می‌شود.

برای نمونه، فرض کنیم بنیانگذاران یک کسب‌وکار در حال حاضر مالک ۱۰۰ درصد سهام آ‌ن هستند یکی ۶۰ درصد و دیگری ۴۰ درصد. قرار می‌شود که سرمایه‌گذار با گذاشتن میزانی پول ۲۰ درصد سهام شرکت را به دست بیاورد. پس درصد سهامداران پیشین از ٪۱۰۰ به ٪۸۰ رقیق می‌شوند. فرد اول از ۶۰ درصد به ۴۸ درصد رقیق می‌شود (۶۰*۰.۸) و دومی از ۴۰ به ۳۲ درصد می‌شود. حالا ساختار سهامداران پس از سرمایه‌گذاری به شکل ۴۸، ۳۲ و ۲۰ درصد خواهد بود.

۱۵
رضا هاشمی ، مهندس ارشد معماری کامپیوتر

رقیق شدن سهام یا Dilution اگر فقط به معنی سهم به همان نسبت کمتر از یک کیک بزرگتر بود مشکلی نداشت. مساله اصلی آنجاست که افزایش سهام یکی از روشهای سهامداران بزرگ برای کسب سهم و سود و نفوذ بیشتر و کاهش قدرت سهامداران کوچکتر و موسسین و حتی حذف آنها است.

وقتی افزایش سهام (جذب سرمایه) به دلایل واهی و بدون نیاز واقعی در جلسه سهامداران تصویب شود و یا ناشی از ریخت و پاش و هزینه‌های تحمیلی بی جا باشد اولین مشکلی که موسس یا سهامدار کوچک با آن روبرو است نداشتن پول برای خرید سهام است. بنابراین یا باید وام بگیرد و بدهکار شود که در نهایت به سود سرمایه‌گذار است و یا اینکه از قدرت خود کم کند. این موضوع بهانه ای هم  برای تصویب ارایه سهام با قیمت تخفیفی زیاد برای سهامداران فعلی و مدیران است که آن هم نوع دیگری از رقیق شدن سهام است.

 به عبارتی سهام به قیمت واقعی عرضه نمی‌رشود و بنابراین پول کمتری با افزایش سرمایه جذب شده در حالیکه سهام بیشتری عرضه شده و ارزش واقعی هر سهم کمتر می‌شود. هر چند ممکن است هزینه آن از جیب سرمایه گذار خرد (مثلا در مورد سهامداران عادی شرکتهای سهامی عام در بازار بورس) جبران شود و سهام افت قیمت نداشته باشد.

نوع دیگری از رقیق کردن سهام وقتی است که سرمایه گذار اولیه در قرارداد خود با موسسین نوعی تخفیف ویژه در مراحل بعدی سرمایه گذاری برای خود شرط کرده باشد. برای مثال از ابتدا شرط کند که در مرحله بعدی سرمایه گذاری  نسبت سهام خود را حفظ می‌کند بدون آنکه به همان نسبت مشارکت سرمایه با قیمت رایج سهام کند و یا اینکه مطالبه سهام ارزانتر یا قیمت پایه میکند که در نهایت به رقیق‌تر شدن سهام و افزایش سهام شرکت با تناسب کمتر با ارزش واقعی شرکت منجر می‌شود. 

نوع دیگر رقیق‌تر شدن سهام وقتی است که نیاز فوری به پول وجود دارد و به خاطر نبودن بستر جذب سرمایه مجبور می‌شوید که یک بسته سهام سفارشی و با تخفیف زیاد به یک سرمایه گذار ارایه کنید که آن هم در نوع خود سهام را رقیق می‌کند.

در کل بازی اصلی سرمایه گذاران در لابلای خطوط قرار داد اولیه و در مرحله بعدی سرمایه گذاری‌ها رخ می‌دهد. یکی از شیوه‌های جلوگیری از آن توجه به سهام ممتاز است. به گونه‌ای که موسسین بتوانند قدرت تصمیم گیری خود را با داشتن سهام ویژه حفظ کنند.

۸
نیلوفر طاهری ، مشاور حقوقی کسب و کارهای نوپا

رقیق شدن سهام در دو معنا به کار می‌رود:

1-کاهش درصد مالکیت سهامداری بدون آنکه بخشی از سهام خود را به شخص دیگری منتقل نماید. (مالک 20 درصد از سهام شرکت باشد اما مالکیت او بدون هیچ خرید و فروشی کاهش پیدا کند)

2-ارزش واقعی سهام کاهش پیدا کند. به این طریق که در زمانی که شرکت سهام جدید منتشر می‌کند، سهام منتشر شده را به مبلغی کمتر از آنچه سرمایه‌گذار خریداری کرده است به شخص دیگری بفروشد.

مورد اول زمان افزایش سرمایه اتفاق می‌افتد. به عبارت ساده‌تر زمانی که پولی که سرمایه‌گذار بابت خرید سهم به استارتاپ داده است طبق توافقات باید تبدیل به سرمایه ثبتی شرکت شود (شرکت‌ها معمولا با سرمایه یک میلیون تومان ثبت می‌شوند). این که این پول به چه عنوان وارد حساب شرکت می‌شود در اینجا اهمیت اساسی می‌یابد، درست همینجاست که بنیانگذاران بی‌توجهی می‌کنند و منجر می‌شود که در زمان افزایش سرمایه سهام آن‌ها کاهش یابد.

مثال:

سرمایه شرکت یک میلیون تومان به تعداد 100 سهم 100هزار تومانی می‌باشد. سهامداران از طریق مجمع فوق العاده تصویب می‌نمایند که سهام شرکت به 100 میلیون تومان از طریق انتشار سهام جدید افزایش یابد. در این صورت هر سهامداری برای آنکه درصد سهامداری‌اش کاهش نیابد، باید اقدام به خرید بخشی از سهام تازه منتشر شده نماید. نکته مهمی که در این خصوص وجود دارد آن است که شرکت سهام خود را به مبلغ 100 هزار تومان نمی‌فروشد، بلکه به مبلغ واقعی (همان مبلغی که بر اساس ارزشگذاری به دست آمده است) می‌فروشد، حال اگر بنیانگذاران یا سرمایه‌گذار در زمان افزایش سرمایه تمایلی به پرداخت مبلغی برای خرید سهام‌های جدید نباشد، درصد سهامداری‌اش کاهش می‌یابد.

منبع: www.startupslawyer.ir۳۷

 

۶

آمار سوال

۶۰۲ نمایش
۱ دنبال‌کننده
سال گذشته پرسیده شده
آمار بازدید در این ماه

سوال رو به اشتراک بگذار